W dzisiejszych czasach żłobek nie jawi się jedynie jako miejsce opieki nad najmłodszymi. To jeden z ważnych elementów polityki społecznej i prorodzinnej samorządów, a także narzędzie wspierające młodych rodziców w powrocie do aktywności zawodowej. Dostępność miejsc w żłobkach i klubach dziecięcych coraz częściej staje się również jednym z czynników wpływających na to, gdzie rodziny decydują się zamieszkać i budować swoją przyszłość.

O wyzwaniach stojących przed samorządami, znaczeniu rozwoju infrastruktury opieki nad dziećmi, finansowaniu żłobków oraz o tym, jak lokalna polityka prorodzinna może wpływać na rozwój całych społeczności, rozmawialiśmy 25 sierpnia 2026 roku z Panem Robertem Chocholskim – Sekretarzem Miasta Zgierza oraz Przewodniczącym Forum Samorządowego działającego przy Ogólnopolskim Stowarzyszeniu Żłobków i Klubów Dziecięcych.

Dzisiaj spotkaliśmy się z Panem Robertem Chocholskim, Sekretarzem Miasta Zgierza, który serdecznie zgodził się przeprowadzić z nami rozmowę dotyczącą funkcjonowania żłobków i klubów dziecięcych na terenie Zgierza, ale również w ogólnopolskiej skali.

W związku z tym moje pierwsze pytanie do Pana Roberta brzmi: jakie, Pana zdaniem oczywiście, są w dzisiejszych czasach największe wyzwania, przed którymi stoją gminy w zakresie zapewnienia miejsc w żłobkach i klubach dziecięcych?

Pan Robert: W pytaniu, bym powiedział przewrotnie, zawarta jest trochę odpowiedź, dlatego że jakie są największe problemy w zapełnieniu miejsc, bym powiedział może, dlatego że zmagamy się ogólnie z problemami demograficznymi. Mało jest gmin w Polsce, które nie mają tego problemu i mają dużą dzietność. Na chwilę obecną większość samorządów stara się właśnie zachęcić do posiadania dzieci. Jedną z tych zachęt, bo w rozmowach z naszymi mieszkańcami to zawsze wybrzmiewa, że żeby młodzi ludzie zdecydowali się na dzieci, to jest kwestia możliwości organizacji sobie powrotu do pracy, zapewnienia tej opieki, więc to jest trochę taki mechanizm zwrotny, że jeżeli my nie zainwestujemy w infrastrukturę żłobkową, nie stworzymy odpowiednich form wsparcia dla młodych rodziców, oni się na te dzieci nie zdecydują. Jest to pewnego rodzaju taka inwestycja i trochę skok w przyszłość w niewiadomą, bo na chwilę obecną, tak jak mamy w mieście Zgierzu, został otwarty żłobek na 100 dzieciaków podopiecznych i staramy się właśnie i obserwujemy, że na początku nie było pełnego pokrycia, ale już na chwilę obecną widać, że ono rośnie, jeśli chodzi o tą rekrutację.

W kontekście Pana wcześniejszej odpowiedzi na jedno z moich pierwszych pytań, jeszcze chciałabym doprecyzować, z jakimi problemami albo wyzwaniami Wy jako miasto mierzycie się najczęściej w zakresie funkcjonowania tych żłobków albo klubów dziecięcych?

Pan Robert: Wcześniej była taka sytuacja, że faktycznie ta dzietność była tak duża, że problemem było zapewnienie miejsc i infrastruktura. Na chwilę obecną bardziej bym powiedział, że właśnie ta forma tych zachęt i też i dla osiedlania się na terenie miasta Zgierza, żeby ci mieszkańcy, którzy decydują się, żeby swoją karierę zawodową, na przykład w naszym sąsiadującym dużym mieście Łodzi, zdecydowali się, żeby to życie swoje rodzinne i tych podopiecznych na terenie miasta Zgierza ulokować. I o to toczy się ta gra i to jest takie największe zmaganie.

Czy wobec tego możemy pokusić się o stwierdzenie, że jednak ta dostępność żłobków, klubów dziecięcych stała się jednym z kluczowych i istotnych elementów wpływających na to, gdzie młodzi rodzice jednak decydują się zamieszkać tudzież rozpocząć swoją karierę zawodową?

Pan Robert: Tak, to jest, mi się wydaje, już nie tylko nawet zachęta, ale właśnie konieczność dla rozwoju miasta, społeczeństwa. To powinno być i dzięki właśnie tym programom, które w tej chwili są, tym środkom, staje się standardem. No, pytanie jest, żeby samorządowcy mieli chęć, dostrzegali tę potrzebę, temu służy właśnie nasze forum, akademia, żeby zainteresować i pokazać te potrzeby. Nie każdy samorządowiec je dostrzega, nie każdy może wsłuchuje się albo rozmawia na tyle ze swoimi mieszkańcami, no różna też jest nie tylko demografia, ale również, no jest różna populacja, więc są różne specyfiki gmin, ale mi się wydaje, że jest to jedno z kluczowych zagadnień, które trzeba podjąć, żeby rozwijać daną lokalną społeczność.

Rozumiem, oczywiście. Jeszcze tak meandrując wokół tematu aktywizacji zawodowej rodziców, jak duże Pana zdaniem znaczenie dla samorządów ma rozwój żłobków i klubów dziecięcych właśnie w kontekście aktywizacji tych młodych rodziców?

Pan Robert: Dużo osób wypowiada się, naukowców w tym duchu, że ten powrót do aktywności zawodowej powinien być jak najszybszy, żeby po prostu, no nie wypaść z nurtu, w zależności oczywiście od piastowanego stanowiska, ale ten powrót do aktywności zawodowej jest i też dla młodych ludzi, którzy w dzisiejszym tempie życia chcą jak najszybciej podjąć zatrudnienie, jest kluczowy. Dlatego mając tę alternatywę, mając tę opiekę, mając infrastrukturę, mając różne formy wsparcia, możliwość wyboru, oczywiście to nie tylko żłobek, to są kluby, to są opiekunowie, na pewno wpłynie bardzo pozytywnie nie tylko na tą demografię i dzietność, ale również na rozwój zawodowy rodziców, a co za tym idzie na rozwój gospodarczy, więc to są całkowicie konieczne podwaliny.

Dobrze, teraz bym się chciała Pana zapytać, oczywiście jak Pan ze swojej własnej perspektywy ocenia obecny stan finansowania żłobków w naszym kraju?

Pan Robert: Bardzo dobrze, że w tej chwili, patrząc z perspektywy, może powiem tak, dziesięciu lat, kiedy mam tutaj możliwość w imieniu Prezydenta Miasta Zgierza Przemysława Staniszewskiego, ten obszar nadzorować i patrząc na zmiany, które w tym obszarze się działy, to faktycznie wcześniej, nawet kiedy były dotacje na tworzenie tego typu placówek, bardziej kierowane do podmiotów prywatnych i one powstawały. Wtedy był problem po zakończeniu projektu, trwałości projektu i tego finansowania w długofalowej perspektywie. Rodzice, którzy dalej chcieli korzystać z tej formy, musieli wyasygnować dość spore, nie da się ukryć, środki, żeby dalej swojemu dzieciaczkowi tę opiekę zapewnić. W tej chwili państwo polskie dało trwałość temu procesowi i stabilizację. W mojej skromnej ocenie, to są właśnie takie najistotniejsze aspekty, gdzie młodzi ludzie się właśnie decydują, że nie są to jakieś takie incydentalne działania albo projektowe, tylko jest to w ujęciu systemowym, dającym poczucie bezpieczeństwa właśnie tym rodzicom. Bardzo istotna jest też kwota, która w tej chwili pokrywa całościowy koszt podopiecznego. W tej chwili ta kwota praktycznie w całości pokrywa koszty po stronie rodziców, więc nie muszą tego brać pod uwagę w swoim domowym budżecie, to jest bardzo duże wsparcie.

Rozumiem. Nie ulega wątpliwości, że rozmawia Pan z innymi samorządowcami, jeździ też trochę po Polsce. Mniej więcej zarówno Pan, jak i Pan Prezydent orientujecie się, jak sytuacja wygląda u nas tutaj w województwie łódzkim. Co za tym idzie, chciałabym się zapytać, czy uważa Pan osobiście, że samorządy w dzisiejszych czasach dysponują wystarczającymi środkami i narzędziami, które są w stanie zapewnić taką właściwą opiekę tym maluchom?

Pan Robert: Tu są dwa aspekty w tym pytaniu zawarte: narzędzia i środki. Bo bardzo często jest tak, że samorządy mają bardzo małe zasoby. Wynika to ze specyfiki gmin, bo niektóre gminy, jest to w obszarze kilku tysięcy mieszkańców, są to małe urzędy, mają problemy z zasobami kadrowymi, żeby zrealizować bardzo duże inwestycje i obawiają się tych inwestycji. Bardzo dobrze, że właśnie tego typu akademia powstała, forum, bo jednym z naszych celów jest to, żeby pokazać, zachęcić tych samorządowców, unaocznić, że nie jest to takie trudne, nie jest to problematyczne, a przynosi bardzo pożądane efekty. Więc w rozmowach z samorządowcami, w ramach forum i nie tylko, innych formuł. Naszym celem jest to, żeby pokazać właśnie to, co w tych pierwszych pytaniach tu rozmawialiśmy. Jak istotny jest to aspekt, jak ważny, jak dający długofalowe, pozytywne efekty dla mieszkańców, dla rozwoju samorządów. Jest to obszar, w którym należy się odważyć czasami i podjąć takie decyzje, które bardzo się zwracają samorządom i lokalnej społeczności.

Oczywiście. Wspomnieliśmy już właśnie o tym, jak ważnym aspektem jest fakt, iż rodzice mają tutaj na miejscu w swoim mieście żłobki, dzięki czemu mogą tak naprawdę realizować się prywatnie i zawodowo. I w związku z tym jeszcze troszeczkę wracając do tego tematu, pomijając właśnie ten aspekt bliskości odpowiednich placówek zapewniających opiekę tym maluchom – na czym oprócz tego jeszcze Pana zdaniem, z perspektywy samorządu, to polityka prorodzinna powinna się opierać?

Pan Robert: Polityka prorodzinna, dokładając ten pierwszy element, czyli właśnie tej opieki małego dziecka, bo to trzeba by ten obszar pokazać. Powinna się opierać na całej ciągłości wszystkich działań w obszarze edukacji. Ale wychodzimy trochę poza obszar działalności publicznej. Poza obszar działalności forum. Natomiast bardzo ważne jest to, żeby osoby decydujące się na osiedlenie czy posiadanie potomstwa w danej miejscowości miały różnego rodzaju perspektywy, formy aktywności. Czy chociażby przez ofertę wypoczynku czasu wolnego, jak to się w tej chwili mówi. Więc czy to ofertę domów kultury, czy ofertę środków sportu i rekreacji. Ale też i NGO-sów, które bardzo istotny aspekt w tym całym obszarze odgrywają, do tego, że nie wszystkie zadania powinna realizować gmina w lokalnej społeczności.

Dobrze, dziękuję Panu bardzo za odpowiedź. I moje ostatnie pytanie. Co okazało się dla Pana największym zaskoczeniem po zaangażowaniu się w działalność naszego forum samorządowego?

Może to będzie taki lukier, ale bym powiedział właśnie ilość osób takich pozytywnie zakręconych, że naprawdę, jeśli chodzi o to środowisko, bo do tej pory działając na terenie samorządu miałem styczność z osobami zajmującymi się na terenie naszej gminy. Natomiast właśnie dzięki forum i możliwość spotkania innych osób, poznanie dobrych innych praktyk, innego podejścia. Ale też i spotkania właśnie z osobami, które w pewien sposób z rezerwą albo z nieufnością podchodzą do tego obszaru. I właśnie w ramach forum, kiedy mamy okazję, możliwość porozmawiać, czasami rozwiać pewne wątpliwości albo podzielić się dobrymi doświadczeniami. Miejmy nadzieję, że właśnie w ramach tego forum będziemy cały czas mieć możliwość zarażania taką chęcią do działania w tym obszarze i inwestowania, bo przynosi to wymierne efekty. No i ogólnie cała formuła jest bardzo ciekawa. Bo połączenie kilku elementów. Czyli kontaktu bezpośrednio z włodarzami i samorządami. Ale bardzo ważne tutaj są głosy ekspertów, czyli osób, które de facto sprawują tą opiekę, pieczę. I możliwość właśnie wymiany tych doświadczeń, spotykania się tych wszystkich osób w ramach tego forum. To tego chyba czegoś takiego nie było. W tym jest cała taka innowacyjność, siła, moc, która dalej napędza. I mam nadzieję, że będzie. Przyłączy kolejne samorządy. Będziemy tutaj starali się o to, żeby nie było tak zwanych białych plan na terenie województwa łódzkiego. Niemniej obserwując to wszystko, co się dzieje, napawa to optymizmem, bo naprawdę to wszystko nabiera takiego świetnego pędu, kształtu i niesie ze sobą bardzo dużo pozytywnej energii.

Wszelkie prawa zastrzeżone. Kopiowanie, przedruk, powielanie lub rozpowszechnianie powyższej rozmowy – w całości lub w części – bez uprzedniej pisemnej zgody autora oraz osoby udzielającej wywiadu jest surowo zabronione. Cytowanie fragmentów jest dozwolone wyłącznie z wyraźnym podaniem źródła (imię i nazwisko autora/nazwa portalu) oraz aktywnym linkiem do oryginalnego materiału.